سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

130

المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)

صورت كسر مىخوانند . مثلا هرگاه عدد [ 3 ] را نسبت به چهار داده و بگوئيم [ سه چهارم ] يا سه ربع و يا ثلاثة ارباع معنايش اين است كه عدد چهار را با جميع اجزائش كه چهارتا باشد چهار واحد حساب كرده و سه واحد از آن را برداشته و به آن نسبت داده‌ايم و آن را در حساب به اين طريق 4 / 3 مىنويسيم . و همانطورى كه گفته شد عدد [ 3 ] را صورت كسر و [ 4 ] را مخرج و خط افقى را خط كسرى گويند . تقسيم دوم عدد در تقسيم دوّم عدد مطلق ( صحيح ) را تقسيم مىكنيم و آن بر دو قسم است : 1 - عدد مطلق [ بضم ميم و كسر طاء ] . 2 - عدد اصمّ بفتح همزه و تشديد ميم . عدد منطق عددى را گويند كه يا جذر و يا يكى از كسور نه‌گانه را دارا باشد . عدد اصمّ آنست كه چنين نباشد يعنى نه جذر داشته و نه كسر برايش باشد . مقصود از [ جذر ] آنست كه اگر عدد را بر عدد ديگر تقسيم كنيم حاصل همان عدد مقسوم عليه شود همچون عدد [ 5 ] كه اگر به عدد [ 5 ] تقسيم كنيم حاصلش همان عدد [ 5 ] مىشود ، پس عدد [ 5 ] را جذر و عدد [ 25 ] را مجذور خوانند .